เด็กชายภาคินตกใจตื่นกลางดึก นับครั้งไม่ถ้วนแล้วที่เขาฝันเห็นเรื่องราวในอดีต คมดาบฟาดอากาศลงมาที่ตัวเขาเต็มแรงจนเขาเสียชีวิตทันที ภคินี ผู้เป็นแม่ ทนไม่ได้จึงส่งภาคินไปเรียนต่างประเทศ หลายปีผ่านไปจนภาคินเรียนจบวิชาการออกแบบอัญมณี มาทำงานที่โรงงานผลิตอัญมณีของครอบครัว ภคินีนอนใจว่าลูกชายคงหลุดพ้นจากฝันร้ายในวัยเยาว์ ไม่รู้เลยว่าภาคินปิดบังไม่ให้มารดารู้ว่าความฝันนั้นยิ่งชัดเจนมากขึ้นทุกทีประหนึ่งว่าเกิดขึ้นจริง ๆ มีแต่นายแพทย์สหัสคุณ เพื่อนสนิท เท่านั้นที่รู้เรื่องนี้
ภาคินมีเพื่อนสาวมากหน้าหลายตา แต่ที่สนิทมากที่สุดคือ นวียา แต่ภาคินยังไม่ยอมตกลงปลงใจกับใคร ความรู้สึกลึก ๆ บอกเขาว่าเขากำลังรอคอยใครคนหนึ่ง คนที่เขาเฝ้าติดตามมาเนิ่นนาน เพื่อที่จะชดใช้อะไรบางอย่างที่เขาผูกพันสัญญากับคนผู้นั้นไว้
วันหนึ่งภาคินจอดรถที่สี่แยก เมื่อไฟสัญญาณเปลี่ยนเป็นสีแดง คนที่รอข้ามถนนกลุ่มใหญ่ก้าวลงมา จากตรงนั้น ภาคินก็เห็นรสวัลย์ หญิงสาวหันหน้ามาทางภาคินสบตากันอย่างแรง ภาคินชาวาบไปทั้งตัวเหมือนโลกหยุดหมุน และก่อนที่ร่างของรสวัลย์จะลับไปจากสายตา เขาก็เห็นรสวัลย์แต่งชุดไทยงดงามมองมาที่เขา ภาคินแน่ใจว่าเขาเคยพบเธอมาก่อน เป็นชาติที่แล้วอย่างแน่นอน
เหตุการณ์ประหลาดนี้ตามมารบกวนภาคินตลอดเวลา ภาคินพบรสวัลย์อีกครั้ง ที่ร้านอาหารแห่งหนึ่ง มีลูกค้าลวนลามรสวัลย์ ภาคินเข้าไปห้ามจนเกิดการชกต่อยกัน เหตุการณ์ยุติลงที่รสวัลย์ถูกไล่ออกจากงาน เมื่อกลับถึงบ้านรสวัลย์เล่าให้ธันวา เพื่อนชายที่หลงรักรสวัลย์มานานฟัง รสวัลย์อยากหาเงินพิเศษมารักษามารดา นอกเหนือจากงานพาร์ตไทม์ที่ร้านขายต้นไม้ นอกจากนี้การเรียนวิชาสถาปัตย์แลนด์สเคปในมหาวิทยาลัย จำเป็นต้องใช้เงินมากเป็นค่าอุปกรณ์การเรียนอีกด้วย
วันหนึ่งคุณย่าอุบลของภาคินชวนไปดูบ้านโบราณสมัยรัชกาลที่ 3 ที่เจ้าของจะขาย บ้านหลังนี้เป็นของพระยานฤนารถภักดี ขุนนางสามแผ่นดิน เมื่อภาคินเห็นบ้านเต็มตาความรู้สึกคุ้นเคยผูกพันหลั่งไหลเข้ามาเต็มหัวใจ ศาลาท่าน้ำเก่าทรุดโทรมจนเสาและพื้นส่วนหนึ่งจมหายไปในน้ำ ที่นี่ไม่ผิดแน่ ภาคินบอกตัวเองในขณะที่ภาพศาลางดงามร่มรื่นใต้ร่มเงาต้นจำปีใหญ่เด่นชัดขึ้นมาในสายตา ภาคินเห็นภาพที่คุณนิ่ม และทด นั่งคุยกันที่ศาลา ที่สำคัญเขาเห็นภคินี ผู้เป็นแม่ ที่นั่น แต่แต่งกายเป็นคนสมัยโบราณ ภาคินเพิ่มความแปลกใจมากขึ้นไปอีก
กาลเวลาย้อนไปสยามสมัยรัชกาลที่ 4
นางชื่น จูงมือทด ลูกชายวัย 5 ขวบ มาที่บ้านคุณพระวสุพินิจ คุณพระตกลงซื้อทดไว้เป็นทาส ให้แม่เอาเงินไปไถ่ศพพ่อที่โดนรุมจนตายที่บ่อน คุณพระมอบหมายให้ตาสม ทาสชรา ดูแลทด ตาสมเป็นคนดีธรรมะธัมโม จึงเลี้ยงดูอบรมสั่งสอนทดให้เป็นคนดีเช่นกัน
คุณนพ คือลูกชายของคุณพระวสุพินิจ ลูกสมุนของคุณนพในกลุ่มนั้นมี ชิด เป็นหัวโจก ชิดเป็นลูกของชด หัวหน้าทาส จึงทำให้ชิดข่มลูกทาสคนอื่น ยกตนเป็นคนสนิทของคุณนพ วันหนึ่งชิดกับเพื่อน ๆ ชวนคุณนพไปเล่นน้ำ ลุงสมรู้เข้าก็ไม่ชอบใจ เพราะรู้ว่าคุณนพว่ายน้ำไม่แข็ง จึงให้ทดตามไปดู แล้วก็เป็นอย่างคิด คุณนพจมน้ำ ในขณะที่ชิดและเพื่อน ๆ ไม่มีใครลงไปช่วย ทดจึงรีบกระโดดน้ำไปช่วย ตั้งแต่นั้นมา คุณนพก็ยกให้ทดเป็นเพื่อนสนิท ทำให้ชิดและเพื่อน ๆ ไม่พอใจมาก คุณนพยังพาทดไปเรียนหนังสือด้วย ชิดจึงเกลียดทดเป็นทวีคูณ
ปัจจุบัน
คุณย่าอุบลตกลงใจซื้อบ้านเก่าหลังนั้นไว้ ภาคินดีใจมาก เขาตั้งใจไปซื้อต้นจำปีเพื่อมาปลูกที่ศาลาท่าน้ำ และที่ร้านขายต้นไม้นั้นเอง เขาก็พบรสวัลย์ในวันหนึ่งที่ร้านขายต้นไม้ ภาคินไปหาซื้อต้นจำปีร้านที่รสวัลย์ทำงานพอดี รสวัลย์ไม่อยากพูดดีด้วย แต่ภาคินกลับรู้สึกดีใจอย่างบอกไม่ถูก
ภาคินสะดุ้งตื่น ก่อนลุกขึ้นยืนเขารู้สึกว่ามีอะไรบางอย่างอยู่ตรงนั้น ตรงที่มือเขาวางอยู่ เมื่อขุดดูปรากฏว่าเป็นแหวนทองเหลืองโบราณวงหนึ่งถูกฝังอยู่ใต้ต้นจำปีสูงใหญ่ใกล้ ๆ กับศาลาผุพังที่เขานอนเล่นจนหลับไป ความรู้สึกโหยหารบกวนจิตใจของภาคินตลอดเวลา ทุกครั้งที่เขามองดูแหวน เขารู้สึกคุ้นเคยเหมือนได้จับต้องมาแล้วเป็นร้อยครั้ง กลิ่นดอกจำปีเช่นกัน น่าประหลาดที่ทั้งสองอย่างทำให้เขาคิดถึงผู้หญิงคนนั้นเหลือเกิน ก่อนที่เขาจะตัดสินใจไปหาจิตแพทย์ตามที่สหัสคุณ เพื่อนรัก แนะนำ เขาก็พบรสวัลย์ในวันหนึ่งที่ร้านขายต้นไม้ ภาคินไปหาซื้อต้นจำปีร้านที่รสวัลย์ทำงานพอดี รสวัลย์รู้สึกไม่ชอบหน้าภาคิน มีแต่ภาคินที่รู้สึกดีกับเธอ
อดีต
อดีตที่ฉายผ่านเข้ามาในอนุสติ ทดคอยแม่ที่ว่าจะมารับทุกวันแต่ไม่มีวี่แวว วันหนึ่งเหมือนโลกถล่มทลายมาใส่เด็กชาย เมื่อตาสมนำแหวนทองเหลืองมาให้ ทดรู้ทันทีว่าแม่ตายแล้ว แต่ไม่รู้ว่าแม่ตายด้วยอาการทุกขเวทนาอย่างที่สุด นั่นก็คือถูกไฟคลอกจนตาย ตาสมปลอบโยนและแนะนำให้ทดอยู่เป็นทาสต่อไป เพราะอย่างน้อยยังมีที่คุ้มกะลาหัว ทดรับใช้งานทั้งคุณพระและคุณนพอย่างถวายหัว จึงเป็นที่รักของสองพ่อลูกอย่างยิ่ง
คุณพระไปราชการ คุณน้อม ภรรยา ท้องแก่คลอดก่อนกำหนดเสียชีวิต แต่ทารกรอด คุณพระสั่งโบยหมอตำแยปางตาย คุณนิ่ม บุตรีที่รอดชีวิตอย่างปาฏิหาริย์ คือแก้วตาดวงใจของคุณพระ โตขึ้นมาชนิดที่เท้าแทบไม่ได้เหยียบดิน คนเลี้ยงชื่อนางใบ มีลูกสาวคนหนึ่งชื่อน้อย คุณนิ่มและน้อยดื่มนมจากเต้าเดียวกัน โตมาด้วยกัน คนหนึ่งเป็นลูกไล่ของอีกคนหนึ่ง นางใบรักคุณนิ่มสุดสวาทขาดใจ หารู้ไม่ว่าเป็นความอิจฉาริษยาให้หัวใจของเด็กอีกคนที่เป็นลูกแท้ ๆ เวลาคุณนิ่มมีฤทธิ์ คนที่ปรามได้ทั้งไม้แข็งไม่นวมมีคนเดียวคือทด เด็กชายวัย 10 ขวบ ปราบเด็กหญิงวัย 5 ขวบ ได้อย่างราบคาบทุกครั้ง
ต่อมาทดในวัยรุ่นหนุ่ม รับตำแหน่งทนายหน้าหอของคุณนพ ผู้ซึ่งเข้ารับราชการในกรมท่า เพราะคุณนพเชี่ยวชาญภาษาอังกฤษที่ได้เรียนมาจากมิชชันนารีชาวอังกฤษ ทดซึ่งตามคุณนพไปทุกครั้งก็พลอยได้เรียนไปด้วย ทดช่วยงานคุณนพทุกเรื่องแม้แต่เรื่องที่ยากที่สุด ทำให้คุณนพได้ความดีความชอบเลื่อนบรรดาศักดิ์ก้าวหน้าเร็วกว่าคนรุ่นราวคราวเดียวกัน แต่คนที่ตั้งตัวเป็นศัตรูกับทดออกนอกหน้าคือ ชิด ทาสที่โตมาด้วยกัน นอกจากเป็นคู่แค้นทางชีวิตแล้ว ชิดยังถือว่าทดเป็นศัตรูหัวใจ เพราะชิดหลงรักแย้ม ทาสสาว แต่แย้มกลับมีใจให้ทด
คุณนิ่มวัย 12 ปี มีฤทธิ์มากขึ้นทุกวัน นิสัยเสียจนผู้คนเอือมระอา ยังคงมีแต่ทดที่ตามดูแลอยู่ แม้คุณนิ่มจะดื้อดึงออกฤทธิ์ออกเดชกับทด จนบางครั้งทดทั้งเจ็บตัว ทั้งถูกเข้าใจผิดจากการกลั่นแกล้งของคุณนิ่ม แต่ทดก็มีวิธีสยบคุณนิ่มเสมอ ครั้งหนึ่งทดช่วยคุณนิ่มไม่ให้จมน้ำตาย ทุกคนจึงรู้สึกว่าทดเป็นผู้มีบุญคุณกับครอบครัว เจ้าคุณกับคุณนพทวีความรักใคร่วางใจทดมากขึ้นทำให้ชิดคั่งแค้นมากขึ้นเช่นกัน เมื่อคุณนิ่มโตเป็นสาวมากขึ้นทุกวัน ทดออกแผนการกับเจ้าคุณและคุณนพให้ส่งตัวคุณนิ่มเข้าวังเพื่อเรียนรู้ธรรมเนียมปฏิบัติของกุลสตรีไทย คุณนิ่มเมื่อรู้ว่าทดเป็นคนต้นคิด ก็แค้นใจมาก น้อยใจที่ต้องจากบ้านไปอยู่ลำพัง แม้กระทั่งวันที่เธอเดินทางไป คุณนิ่มก็ไม่ยอมพูดกับทดอีกเลย
ในวังเสด็จพระองค์หญิง คุณนิ่มต้องฝึกและเรียนรู้อย่างหนัก เพื่อให้มีทุกอย่างให้สมกับความเป็นกุลสตรีลูกผู้ดีชั้นสูง คุณนิ่มแสนจะอึดอัดคับข้องใจ ทวีความแค้นขึ้นทุกวัน รอคอยวันที่จะกลับมาแก้แค้นชิด และยังคงไม่ชอบหน้าทด เพราะทั้งแย้ม ทาสสาวที่ชิดหมายปอง กับน้อยทาสอีกคนที่กำลังโต แต่คนที่สองสาวรักกลับกลายเป็นทด อย่างนี้หรือชิดจะปล่อยให้ทดลอยนวล ทอง ทนายหน้าหอของเจ้าคุณ จะกลับไปเยี่ยมแม่ที่เจ็บอยู่ที่กรุงเก่า ลาท่านเจ้าคุณแต่ท่านไม่ให้ไป เพราะมีราชการด่วน ทดแนะทองว่าให้รีบไปเพราะงานของเจ้าคุณคือเข้าวังตอนกลางคืน แต่ปรากฏว่าทองกลับมาไม่ทัน เจ้าคุณโกรธจัด สั่งโบยทด แม้คุณนพจะขอเว้นความผิดแต่เจ้าคุณก็ไม่ยอม ขณะที่ทดกำลังถูกโบย คุณนิ่มก็ปรากฏตัวพอดี
ทุกคนตะลึงกับสตรีสาวที่งามพร้อมทั้งกิริยาทั้งวาจาตรงหน้า เกือบไม่มีใครเชื่อว่านี่คือคุณนิ่มจอมเฮี้ยวประจำบ้าน เจ้าคุณดีใจเห็นลูกสาวกลับมาจึงยกเลิกคำสั่งโบยทด แต่คุณนิ่มกลับขอเป็นผู้โบยทดด้วยตัวเอง ทุกคนตะลึง คุณนิ่มลงหวายแต่ละครั้ง ทดสะดุ้งสุดตัวเพราะเจ็บไม่น้อยแม้เป็นแรงผู้หญิง นัยน์ตาที่สบกันทุกครั้งที่หวายลงหลังกลับเป็นแววตาของคนที่มีใจต่อกันมาเนิ่นนาน คุณนิ่มลงหวาย แต่ภาพที่ทดเคยช่วย เคยทำอะไรให้ เคยปกป้องคุ้มครอง เคยพาไปเที่ยวซุกซนตามที่ต่าง ๆ กลับชัดเจนในความคิด คุณนิ่มโยนหวายทิ้งเมื่อทดค่อย ๆ อ่อนแรงฟุบลง
เจ้าคุณกับคุณนพตะลึงกับหัวใจเด็ดเดี่ยวของคุณนิ่ม คุณนิ่มแสดงให้เห็นทั้งการบ้านการเรือนแบบกุลสตรีไทยทุกกระเบียดนิ้ว เธอมีกิริยางามละม่อมไปหมดทั้งตัว เป็นที่น่าชื่นชม กิตติศัพท์ความงดงามของคุณนิ่มแพร่กระจายไปในวงสังคมเจ้าขุนมูลนาย หนุ่ม ๆ ลูกชายเจ้าพระยานาหมื่นต่างก็ขอให้บิดาพามาดูตัว ในจำนวนนี้คนที่ท่านเจ้าคุณถูกใจและหมายมั่นเป็นเขยคือ หลวงมนูญวงศา หรือคุณพัน ท่านเจ้าคุณชอบคุณพัน เพราะคุณพันเห็นดีเห็นงามกับเจ้าคุณในกรณีที่เจ้าคุณพยายามคัดค้านการเลิกทาส สองคนคุยกันเป็นปี่เป็นขลุ่ย คนที่ขัดแย้งคือคุณนพ เรื่องการเลิกทาสจึงเป็นหัวข้อขัดแย้งของทั้งสามคนเสมอ ๆ
ทดเฝ้ามองคุณนิ่มอยู่ห่าง ๆ ภายใต้ความนุ่มนวลเรียบร้อยนั้นวิญญาณของคุณนิ่มคนเก่ายังอยู่ เธอยังดื้อยังแก่น เธอรู้เต็มอกว่าทดแอบมองมาเสมอ ทดพยายามหักห้ามใจตัวเองอย่างหนัก รู้ตัวว่าไม่มีวันเป็นไปได้ แม้ว่าบางครั้งสายตาเกลียดชังของคุณนิ่มจะแปรเปลี่ยนเป็นห่วงหาอาทรก็ตาม ขณะเดียวกันคุณนิ่มก็ยังต้อนรับคุณพันและคุณ ๆ ทั้งหลายเมื่อเขามาเยี่ยมเยือน ทดไม่เคยรู้สึกว่าตนเองสับสนอย่างนี้มาก่อน ความทุกข์ในรักเป็นเช่นใด ทดรู้แก่ใจแล้ว
ปัจจุบัน
ภาคินสงสัยว่าเธอมีสัญญาอะไรจากอดีตหรือไม่ เธอไม่ชอบเขาเหมือนที่คุณนิ่มในอดีตไม่ชอบทดหรือเปล่า สหัสคุณจะพาภาคินไปหาจิตแพทย์ แต่ภาคินปฏิเสธ เขาไม่ต้องการคำอธิบายจากวิทยาศาสตร์ใด ๆ ทุกอย่างเกิดขึ้นกับตัวเขา เขาจะตัดสินว่าจะทำอย่างไรต่อไป และนั่นเองทำให้เขาตัดสินใจสั่งซ่อมศาลาท่าน้ำ เมื่อซ่อมเสร็จเรียบร้อยเขารู้ว่านี่คือศาลาท่าน้ำเดียวกันที่เขาช่วยคุณนิ่มขึ้นมาจากน้ำเมื่อเธออายุ 5 ขวบ มันคือที่แห่งเดียวกันที่ความรักของเขากับคุณนิ่มเกิดขึ้น
เมื่อบ้านซ่อมเสร็จแล้วภาคินใช้เล่ห์กลอุบายจนรสวัลย์ต้องมาจัดสวนให้เขา ทำให้เขาได้พบเธอทุกวัน แม้เธอจะปลีกตัวห่างไม่ยอมใกล้ชิดเกินกว่าเรื่องงาน นอกจากนี้ยังมีธันวาที่คอยตามติดรสวัลย์ และดูเหมือนรสวัลย์จะมีไมตรีกับธันวาเกินเพื่อน เขารู้ว่ารสวัลย์จงใจแสดงให้เขารู้เพื่อให้เขาเลิกตามตอแยเธอ แต่ภาคินไม่ยอมแพ้ เขารู้อย่างเดียวว่าเขาต้องต่อสู้ รสวัลย์ต้องเป็นของเขาคนเดียว
อดีต
เกิดเหตุการณ์ที่ทำให้ทดกับคุณนิ่มมีวินาทีที่หัวใจสองดวงเข้ามาใกล้ชิดกันมากขึ้น ทดช่วยชีวิตคุณนิ่มไม่ให้จมน้ำอีกครั้ง วินาทีที่เขาโอบอุ้มตัวคุณนิ่มแนบอกขึ้นมาจากสายน้ำ ใกล้ชิดจนเขารู้สึกถึงหัวใจที่เต้นแรงของคุณนิ่ม และเขาเชื่อว่าคุณนิ่มก็รู้สึกถึงใจของเขาเช่นกัน เพียงเท่านั้นหัวใจของทดก็เจ็บปวดมากกว่าเก่า คุณนพรู้ความนัยข้อนี้ เตือนสติทดเองว่า เป็นไปไม่ได้ที่พระยานฤนารถภักดีจะยอมให้คุณนิ่มรักกับทด
คุณนพถูกส่งไปรบกบฏจีนฮ้อ ทดสมัครเข้าร่วมศึกครั้งนี้ด้วย คุณนิ่มร่ำลาทดอย่างอ่อนหวานซาบซึ้งที่สุด ทำให้ทดตระหนักดีถึงความรักของเธอว่าเขาไม่มีวันได้รับจากใครอีก ทั้งสองจากไปรบเป็นแรมปี คุณนิ่มไม่พูดไม่ติดต่อกับชายใดอีกเลย เธอครองตัวบริสุทธิ์ทั้งกายวาจาใจเพื่อคอยทด
วันหนึ่งทั้งสองคนกลับจากศึก คุณนพเสียขาจากการรบแต่ไม่ตาย เพราะทดพลีชีพเพื่อช่วยคุณนพ ทดแบกคุณนพข้ามน้ำข้ามเขาจนมาถึงหมู่บ้านที่สามารถรักษาขาที่เน่าเฟะของคุณนพได้ คุณนพสัญญาว่าจะช่วยให้ทดสมหวังกับคุณนิ่มให้ได้
เรื่องทั้งหมดนี้อยู่ในสายตาของชิดและน้อย น้อยหลงรักทด แต่ใช้ชิดเป็นเครื่องมือโดยยอมพลีกายให้ชิด และให้ชิดสัญญาว่าจะช่วยใหเธอสมหวังกับทด ทางหนึ่งคือกำจัดคุณนิ่มไม่ให้ได้กับทด และทางหนึ่งคือต้องให้ท่านพระยารู้เรื่องนี้ ชิดและน้อยจัดการจนท่านพระยามาเห็นทดกับคุณนิ่มอยู่ด้วยกันในวันหนึ่ง ท่านสั่งโบยทดให้ตายคาหวาย คุณนิ่มปราดเข้าไปโอบอุ้มชายที่รักประกาศว่าขอตายด้วยกัน ท่านพระยาโกรธมาก
น้อยเป็นผู้วางแผนการทั้งหมด ทั้งสองคนรู้ว่าท่านพระยากลับจากราชการเวลาสองยามคืนนี้ ชิดจะปล่อยให้คุณนิ่มลงมาพบทด ชิดจะพาท่านพระยามาขณะที่สองคนอยู่ด้วยกัน ชิดเข้าไปหาคุณนิ่มและเปิดทางให้ไปหาทด บอกว่าทดคอยที่ศาลาท่าน้ำ คุณนิ่มไม่ไปเพราะสงสัยในท่าที ชิดบังคับให้ไป คุณนิ่มขัดขืน ชิดบันดาลโทสะจะข่มขืน นางใบตื่นขึ้นมาช่วยจึงถูกฆ่าตาย คุณนิ่มใช้โอกาสที่ชิดเผลอหนีลงเรือนไป ถึงจะไม่เชื่อชิด แต่คุณนิ่มก็ไปที่ศาลาท่าน้ำ
ที่นั่น คุณนิ่มพบว่าทดอยู่กับน้อยทั้งสองคน เสียงทดแผ่ว ๆ ฟังไม่ค่อยถนัด แต่เสียงน้อยนั้นชัดเจนว่า พี่ทดไม่ได้รักคุณนิ่มจริง ๆ หรือ เสียงทดตอบรับแผ่วเบาแต่ก้องกังวานในโสตประสาทของคุณนิ่ม คุณนิ่มตัดสินใจกระโดดน้ำตาย ครั้งนี้ไม่มีทดมาช่วย เพราะเป็นทดนั่นเองที่ส่งเธอลงสู่สายน้ำอันมืดมิด อนุสติสุดท้ายก้องกังวาน "ไม่ว่าชาตินี้ชาติไหน ขออย่าได้พบพานคนหลอกลวงหลายใจอย่างเขาอีก จะไม่ยอมโดนหลอกอีกเป็นอันขาด"
ปัจจุบัน
สวนจัดเสร็จเรียบร้อยแล้ว ภาคินให้คุณย่าอุบลขอร้องรสวัลย์ให้ดูแลตกแต่งภายใน ภาคินไม่ปล่อยโอกาสนี้ผ่านไป เขาบอกรักรสวัลย์ และพร้อมที่จะทำทุกอย่างให้เธอมีความสุข ขอให้เธอแต่งงานกับเขา ภาคินพยายามทำทุกอย่างจนรสวัลย์เริ่มใจอ่อนเกือบจะรับคำ
แล้วคืนนั้นรสวัลย์ก็ฝัน ฝันเห็นตัวเองอยู่ในสายน้ำกำลังจะจม บนตลิ่งภาคินประคองกอดนวียา แต่แปลกทั้งสองคนแต่งกายเหมือนคนโบราณ รสวัลย์ไม่รู้ว่าผู้หญิงคนนั้นคือใคร แต่กิริยาของภาคินที่ประคองอย่างทะนุถนอม ทำให้รสวัลย์รู้ว่าต้องเป็นคนสำคัญ ขณะที่ร่างค่อย ๆ จมลง เสียงประกาศก้องดังแจ่มชัดว่า "ไม่ว่าชาตินี้ชาติไหน ขออย่าพบพานคนหลอกลวง หลายใจอย่างเขาอีก จะไม่ยอมโดนหลอกอีกเป็นอันขาด"
นวียาบอกว่าเธอเป็นคนรักของภาคิน รสวัลย์จึงไม่อยากรับฟังเรื่องใดจากปากของภาคินอีก ภาคินรู้สึกว่าอดีตกำลังฆ่าเขาให้ตายทั้งเป็น เขาเฝ้าไตร่ตรองว่าอะไรทำให้รสวัลย์ตัดรอนเขาไม่ไยดี แม้กำจัดรสวัลย์ไปได้แล้ว ภาคินก็ไม่กลับมาหานวียา แถมยังบอกตรง ๆ ว่าไม่เคยคิดอะไรเกินเพื่อน และเช่นกัน รสวัลย์ก็ไม่รับคำขอแต่งงานของธันวา เมื่อเป็นเช่นนี้ ธันวาและนวียา ซึ่งคือชิดกับน้อย จึงต้องร่วมมือกันเหมือนในอดีต
ธันวาหลอกรสวัลย์ไปหมายจะข่มขืน แต่รสวัลย์ก็หนีมาได้เพราะภาคินเข้าไปช่วยพอดี รสวัลย์ไม่เอาเรื่องธันวา แต่ขออย่าให้เห็นหน้าอีก ธันวานัดพบนวียาเพื่อปรึกษาแผนการต่อไป หมอสหัสคุณจึงสะกดรอยตามธันวาและรู้ความจริงทั้งหมด ธันวาและนวียาพ้นไปจากชีวิตของทั้งสองคนแล้ว รสวัลย์ถูกพาเข้าไปในอดีตเพื่อรับรู้ถึงเหตุการณ์ในชาติก่อน รับรู้ความเจ็บปวดของการถูกหลอกลวง ภาคินขอให้ฉายภาพฉากสุดท้ายของเขา จิตแพทย์สั่งให้หลับตาแล้วภาพนั้นก็ปรากฏ ทั้งภาคินและรสวัลย์รับรู้พร้อมกัน
เมื่อบ่าวไพร่ช่วยกันหาคุณนิ่มไม่เจอ ชิดจึงขอให้ท่านพระยาฆ่าทดเสียเพื่อชดใช้ และใส่ร้ายทดว่าทดหลอกคุณนิ่มและอยากแต่งงานกับคุณนิ่มเพราะอยากเป็นไท ซึ่งนางน้อยก็พร้อมเป็นพยาน ท่านพระยาโกรธมากจึงให้ชิดฆ่าทดเสีย ทดจำต้องรับความตายที่จะเกิดขึ้น ทดเงยหน้ามองคนเป็นนาย เสียงที่เปล่งออกมา หนักแน่น มั่นคง "หากตัวลูกนี้ ยังมีความดีหลงเหลืออยู่บ้างในชาตินี้ ลูกขอตั้งสัตยาธิษฐานใช้ความจริงใจเป็นหลักอ้าง ใช้ดวงจิตเป็นที่มั่น ขอเฝ้าติดตามนางอันเป็นที่รักทุกชาติภพ เพื่อไขข้องความเข้าใจผิดของนาง ขอให้ลูกเกิดมาเพียบพร้อมยศศักดิ์สมบูรณ์ฐานะไม่เป็นรองใคร ไม่เป็นทาสเขา ขอให้สามารถครองรักกับนางที่รักสืบไป"
ชิดแสยะยิ้มมองร่างที่นั่งนิ่งราวกับไร้ชีวิตด้วยความสะใจ มันเงื้อมดาบฟาดฟันผ่าแล่งลงหน้าอกทันที คุณนพมาถึงก็ห้ามไม่ทัน น้ำตาลูกผู้ชายไหลรินเป็นทาง ในที่สุดเขาก็ไม่สามารถรักษาสัญญาที่ให้ไว้กับบ่าวคนสนิทได้ ในขณะที่ดาบในมือคุณนพจ่อที่คอ บ่าวคนสนิทของคุณนพจับตัวชิดไว้มั่น ชิดสารภาพว่าทุกอย่างเป็นแผนของเขากับน้อย ฉากสุดท้ายของคุณนิ่มตรงกับความฝันของรสวัลย์ ภาคินโอบกอดรสวัลย์อย่างนุ่มนวล ปาดน้ำตาสองข้างแก้มในขณะที่บอกว่า ไม่ว่าชาตินี้หรือชาติไหนเขาจะรักต่อรสวัลย์คนเดียว สมดังสัตยาธิษฐานที่เขาให้ไว้ก่อนตาย ติดตามชมละคร สัตยาธิษฐาน ได้ทุกวันจันทร์-ศุกร์ เวลา 14.30 น. ทางช่อง 3
